Home / SOẠN VĂN / Soạn văn lớp 11 / Hướng Dẫn Soạn Bài Xin Lập Khoa Luật Ngữ Văn 11 | Tế Cấp Bát Điều

Hướng Dẫn Soạn Bài Xin Lập Khoa Luật Ngữ Văn 11 | Tế Cấp Bát Điều

(Soạn văn lớp 11) – Em hãy soạn bài Xin lập khoa luật – Trích Tế cấp bát điều của Nguyễn Trường Tộ (Bài làm của học sinh Nguyễn Bá Đoàn)

Đề bàiHướng Dẫn Soạn Bài Xin Lập Khoa Luật Ngữ Văn 11 Trích Tế Cấp Bát Điều

soan bai xin lap khoa luat
Hướng Dẫn Soạn Bài Xin Lập Khoa Luật Ngữ Văn 11 | Tế Cấp Bát Điều

BÀI LÀM

I. TÌM HIỂU CHUNG:

1. Tác giả

   – Nguyễn Trường Tộ (1830 – 1871)

   – Là trí thức yêu nước, theo đạo thiên chúa

   – Sớm tiếp xúc với tư tưởng phương Tây nên ông có nhiều tư tưởng tiến bộ. Ông đã dâng lên vua Tự Đức nhiều bản điều trần có giá trị , tập trung ở “Tứ cấp bát điều” nhưng tiếc là không được chấp nhận.

   – Ông từng viết nhiều bản điều trần gửi lên triều đình yêu cầu thực thi các biện pháp cụ thể nhằm đổi mới đất nước. Những bản điều trần đó được viết với văn phong sáng rõ, chặt chẽ; vừa thể hiện kiến thức sâu sắc, uyên bác, mới mẻ, vừa thấm đượm tinh thần yêu nước của tác giả.

2. Văn bản

* Thể loại: điều trần là thể loại văn bản của cấp dưới dâng lên vua nhằm trình bày những kế sách giúp trị nước hoặc những việc khẩn cấp cần làm. Đây là một loại văn bản chính trị có lập luận chặt chẽ lời nói vừa thẳng thắn vừa mềm dẻo.
* Xuất xứ: nằm trong bản điều trần số 27 có tên là tế cấp bát điều do Nguyễn Trường Tộ viết vào năm 1867.

* Bố cục: 3 phần:

+ Từ đầu đến “ Bởi vỡ nếu cú tội phải giết thỡ đó là quốc dân viết”: Vai trò và tác dụng của luật pháp đối với xã hội.

+ Tiếp đến “ những người quê mùa chất phác”: Mối quan hệ giữa luật pháp với đạo Nho, văn chương nghệ thuật

+ Phần còn lại: Mối quan hệ giữa luật pháp và đạo đức.

II. ĐỌC HIỂU:

 Câu hỏi 1: 

– Luật bao gồm nhiều lĩnh vực khác nhau: kỉ cương, uy quyền, chính lệnh, tam cương ngũ thường, …

– Việc thực hành luật pháp ở các nước phương tây rất công bằng, nghiêm minh. Không có ai, kể cả vua chúa được đứng ngoài, đứng trên luật pháp. Nhà nước, xã hội tồn tại, vận hành và phát triển bằng luật pháp. Đó là những nhà nước pháp quyền.

=> Nguyễn Trường Tộ đặt vấn đề trực tiếp, thẳng thắn, ngắn gọn do vậy người nghe hiểu ngay vấn đề.

Đất nước muốn tồn tại phải có kỉ cương; nhà nước muốn cai trị được dân phải có uy quyền nhưng đồng thời cũng phải có chính lênh( chính sách và pháp luật mới tạo ra được kỉ cương và uy quyền). Đây là mối quan hệ của luật với mọi người. Vì vậy NTT nói: Bất luận quan hay dân, mọi người đều phải học luật nước. Như vậy luật bao trùm tất cả

2. Câu hỏi 2:

Loading...

– Vai trò và vị trí của luật với đời sống xã hội. Ông e nhà vua sẽ hiểu lầm, cho là luật chỉ tốt cho việc cai trị, nên tự đặt ra sự phản bác và giải đáp: Luật là đạo đức- cái đức vô tư và lớn nhất- đức trời, không phải đi tìm cái khác cho nờn Cần phải học luật.

   => Như vậy ông chủ trương vua quan đều phải có ý thức trước pháp luật. Luật không chỉ có tác dụng cai trị xã hội, mà còn là đạo đức hành vi, đạo làm  người. Tác giả chủ trương vua, quan, dân đều phải có thái độ tôn trọng và thực hiện nghiêm chỉnh, không được vi phạm, làm trái luật pháp. Chủ trương như vậy mới đảm bảo được công bằng xã hội.

3. Câu hỏi 3:

Theo tác giả, Nho học không có truyền thống tôn trọng luật pháp. Bởi: “Biết rằng đạo làm người không gì bằng trung hiếu, không gì cần thiết bằng lễ nghĩa. Nhưng các sách Nho chỉ nói suông trên giấy, không làm cũng chẳng bị ai phạt, có làm cũng chẳng được ai thưởng. Bởi vật xưa nay học đã nhiều mà mấy ai đổi được tâm tính, sửa được lỗi lầm?”. Hơn thế nữa, “từ xưa đến nay các vua chúa năm quyền thống trị cứu nước giúp đời đều nhờ hiểu luật, còn các sách vở khác cũng chỉ là phụ thuộc. Nếu trong nước không có luật thì dù có vạn quyển sách cũng không thể trị dân được”.

 

4. Câu hỏi 4:

Quan hệ giữa đạo đức và luật pháp là ở chỗ thống nhất giữa đúng luật và đạo đức. Công bằng, luật pháp là đạo đức. Đạo đức lớn nhất là chí công vô tư. Dù lời văn đề cao pháp luật, nhưng theo ông, luật pháp và đạo đức gắn bó chặt chẽ với nhau. Tác giả khẳng định: “Nếu bảo luật chỉ tố cho việc cai trị chứ không có đạo đức tinh vi, thế là không biết rằng trái luật là tội, giữ đúng luật là đức. Nếu tận dụng cái lẽ công bằng trong luật mà xử thì mọi quyền, mọi pháp trong luật đều là đạo đức. Có cái đức nào lớn hơn chí công vô tư không? …” Theo Nguyễn Trường tộ, cái đức của pháp luật ấy chính là lẽ công bằng. Chí công vô tư chính là cái gốc của đức trong luật. Trái luật cũng đồng nghĩa với trái đạo đức.

5. Câu 5:

 Việc nhắc đến Khổng Tử và các khái niệm đạo đức, văn chương có tác dụng làm cho nghệ thuật biện luận tác động đến tư duy và tâm lí các nhà nho – vốn là những người giương cao ngọn cờ đạo đức của Thánh Khổng – và chính Khổng Tử đã nhận ra cái hạn chế, chủ quan và không tưởng của giáo lí, đạo đức, nghệ thuật nếu không có luật pháp làm nền tảng; để họ nhận thức rõ vấn đề quan trọng của luật pháp.

=> Cách lập luận của Nguyễn Trường Tộ vừa sắc sảo, vừa chặt chẽ. Văn ngắn gọn, kiệm lời mà tính chiến đấu mạnh mẽ, hùng hồn

Hướng Dẫn Soạn Bài Xin Lập Khoa Luật Ngữ Văn 11 | Tế Cấp Bát Điều
Rate this post
Please follow and like us:
Loading...

Check Also

soan bai khai quat van hoc viet nam

Soạn Bài Khái Quát Văn Học Việt Nam Lớp 11 Tiếp Theo |Văn Mẫu

(Soạn văn lớp 11) – Em hãy soạn bài Khái quát văn học Việt Nam …

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *